Geachte raadsleden,
Voor u ligt de kaderbrief 2027–2030, de basis voor de begroting die in november wordt vastgesteld. Onze gemeente is een fijne plek om te wonen, werken en recreëren, maar dat vraagt voortdurende inzet en het maken van duidelijke keuzes.
We staan voor een grote financiële opgave. Om een sluitende begroting te realiseren zijn aanzienlijke ombuigingen nodig. Daarnaast kan uw nieuwe raadsakkoord extra prioritering of financiële middelen vragen. Daarom is het essentieel om gezamenlijk te bepalen welke ambities haalbaar zijn binnen de beschikbare middelen en capaciteit.
Met deze kaderbrief en het ombuigingentraject vragen wij de raad richting te geven, zodat wij in november een sluitende en uitvoerbare begroting kunnen voorleggen. Alleen dan kunnen we blijven leveren wat we beloven.
Sluitende begroting
Om een sluitende begroting voor 2027–2030 te kunnen opstellen, is een opgave tussen de 3 en 4 miljoen euro aan ombuigingen noodzakelijk. Dit terwijl een groot deel van onze begroting bestaat uit wettelijke taken, én maar een beperkt deel beïnvloedbaar is. Dat maakt de opgave complex en vraagt om scherpe keuzes in wat we wel en niet doen, en afwegen of we inkomsten verhogen, uitgaven beperken of een combinatie daarvan toepassen. De gemeenteraad is hierin aan zet.
Gezien de financiële situatie en het feit dat het nieuwe raadsakkoord ambtelijk nog getoetst moet worden op uitvoerbaarheid, bevat deze kaderbrief uitsluitend de bekende indexeringen, de toenemende kosten van de gemeenschappelijke regelingen en de financiële gevolgen van taken en activiteiten die onvoorzien, onvermijdelijk én niet uit te stellen zijn. De verdere beleidsmatige keuzes volgen in samenhang met het raadsakkoord en de uitwerking daarvan in de begroting.
Proces naar een sluitende begroting
In het voorjaar hebben wij u geïnformeerd over de financiële positie van de gemeente en de investeringsportefeuille. Daarbij is toegelicht dat er structurele exploitatietekorten zijn en dat verschillende ‘draaiknoppen’ beschikbaar zijn om tot een sluitende begroting te komen, zoals het heroverwegen van bovenwettelijke taken, voorzieningen, inkomsten, technische ingrepen en beperkt beïnvloedbare kosten (waaronder het afstoten van taken).
Ook de investeringen zijn besproken. Hoewel deze op korte termijn minder invloed hebben op het sluitend krijgen van de begroting, drukken zij wel op het weerstandsvermogen en leiden zij op langere termijn tot hogere kapitaallasten, mogelijk oplopend tot € 3 miljoen. Een aantal investeringen is nog niet gestart of valt aanzienlijk duurder uit, waardoor kritisch heroverwegen noodzakelijk is.
U heeft als raad aangegeven dit ombuigingentraject met werkbijeenkomsten van de raad verder vorm te willen geven. Bij de vaststelling van de kaderbrief vragen wij u dan ook om richting te geven: welke ombuigingen acht u wenselijk en welke niet. Dit kan via moties of amendementen. Daarbij staat de keuze centraal tussen een sluitend eerste jaar (2027) of een structureel sluitende begroting.
We vertrouwen erop dat er minimaal een pakket aan ombuigingsrichtingen ligt van het tekort dat in deze kaderbrief is gepresenteerd. Het saldo van de kaderbrief wordt nog tussentijds aangepast door de uitkomsten van de meicirculaire. Indien we de uitkomsten van de meicirculaire weten, wordt u zo spoedig mogelijk middels addendum geïnformeerd.