Programma 1: Dienstverlening en bestuur

Welke ontwikkelingen willen we realiseren (raadsprogramma)

Terug naar navigatie - Programma 1: Dienstverlening en bestuur - Welke ontwikkelingen willen we realiseren (raadsprogramma)

Hieronder staan achtereenvolgens de ontwikkelingen vanuit het raadsprogramma die de continue aandacht hebben in deze raadsperiode. 

Thema bestuur
We werken samen met de raad, het college en de ambtelijke organisatie aan een gemeente die onze inwoners goed van dienst is. Vanuit vertrouwen gaat de raad op een constructieve manier te werk, voert met elkaar de dialoog op
steeds meer strategische onderwerpen om vanuit die dialoog de juiste besluiten te nemen. De afstand tussengemeente en inwoners is klein en laagdrempelig door middel van een open en mensgerichte bestuurscultuur. We zorgen voor transparantie en open informatievoorziening en we nemen inwoners en bedrijven vroeg in het traject mee en vragen actief om participatie, we verwerken feedback en geven duidelijkheid. Daar waar mogelijk zetten we in onze dienstverlening nét dat stapje extra. Daarbij namen we de volgende aandachtspunten uit het raadsprogramma over:

  • Verbinding politiek – inwoners: De inwoners komen vaak alleen vraag- of voorval gestuurd in aanraking met de gemeente. In de verkiezingstijd lukt het beter, en op andere manieren om met hen in contact te komen. In het
    raadsprogramma staan een aantal ideeën om belangstelling te wekken, en van daaruit verder te bouwen.
  • Participatie van inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties: De rolverdeling tussen overheid en gemeenschap verandert, dat gebeurt al decennialang. Steeds meer inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties willen invloed hebben op en een bijdrage leveren aan de kwaliteit van hun fysieke of sociale leefomgeving. Dit vraagt ook aanpassing in processen en werkwijzen van de gemeente.

Bestuurlijke en regionale samenwerking en de samenwerking met inwoners, instellingen en bedrijven vormen de basis voor de uitvoering van ons beleid. Dit is een belangrijke pijler van onze bestuurskracht, waardoor we goed in
staat zijn om te voldoen aan de opgaves waar de gemeente voor staat. We hebben een eigen identiteit en zijn zelfstandig. Dit klinkt door in onze stem in de samenwerkingsverbanden die we zijn aangegaan of nog aangaan. De
samenwerking binnen de GRSA2 op het gebied van bedrijfsvoering is afgelopen jaar opnieuw bekrachtigd. En samen met de Metropoolregio Eindhoven werken we aan een versnelling van de grote opgaves in het kader van de
schaalsprong.

Thema openbare orde en veiligheid
Door voldoende preventieve maatregelen en een adequate handhaving zijn we een veilige gemeente. Ook het gemeentebestuur kan op een veilige en integere wijze zijn functie uitoefenen. We werken samen met diverse veiligheidspartners en onze inwoners en we hebben daarbij zowel oog voor objectieve (cijfers) als subjectieve (gevoelsmatige) veiligheid. Daarbij hebben we qua veiligheid gewerkt aan de volgende ontwikkelingen uit het
raadsprogramma:

  • Versterken van toezicht (intensiever monitoren) en handhaving (actief ingrijpen) met een focus op weren van vrachtverkeer uit de kernen, goed functioneren straatinrichting en aanpakken risicosituaties criminaliteit;
  • Autoluw en verkeersveilig maken van de centra (zie programma 2);
  • Aandacht voor de bewustwording van onze inwoners voor ondermijning en alert zijn op en voorkomen van de vele vormen van ondermijning en dit aanpakken waar mogelijk;
  • Aanpak en preventie van vandalisme.

Thema algemene dekkingsmiddelen
De gemeente voerde een gezond financieel beleid. Er is een goede balans tussen inkomsten en uitgaven en financiële voordelen zetten we in voor de gemeenschap. Daarbij zijn de financiële uitgangspunten, benoemd in het
raadsprogramma:

  • Betere transparantie en keuzemogelijkheden in alle stukken van de P&C cyclus;
  • In samenspraak met de raad, toevoegen van formele infographics voor inzicht in de ‘financiële gezondheid’ van de gemeente en de meerjarige ontwikkeling daarvan.
  • Hanteren van een gedegen en realistische begroting en bij raadsvoorstellen de financiële impact expliciet in beeld brengen, zodat de raad een keuze kan afzetten tegen het grotere geheel van de meerjarige begroting.
  • Onderzoek naar de herziening van de huidige opzet van de gemeentelijke lasten en de verdeling tussenrioolrechten, afvalstoffenheffing en OZB.

Reguliere werkzaamheden en bestaand beleid 
Uiteraard hebben we onze wettelijke taken, verantwoordelijkheden en vastgestelde beleidsplannen uitgevoerd. Onder programma 1 zijn dat bijvoorbeeld deelname aan het intergemeentelijke Dommelstroom Interventie Team (DIT), Kwaliteitscontroles van onze persoons- en adresgegevens, het uitgeven van reisdocumenten en rijbewijzen en het tegengaan van fraude. Deze taken staan verder niet expliciet in de jaarrekening benoemd, maar zijn wel financieel vertaald in de jaarrekening. 

1.1 Bestuur

Wat hebben we bereikt?

Terug naar navigatie - 1.1 Bestuur - Wat hebben we bereikt?

Een verrassende en klantvriendelijke dienstverlening

Terug naar navigatie - 1.1 Bestuur - Wat hebben we bereikt? - Een verrassende en klantvriendelijke dienstverlening

Wat hebben we gedaan?

1.2 Samenwerking

Wat hebben we bereikt?

Terug naar navigatie - 1.2 Samenwerking - Wat hebben we bereikt?

Samen met inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties de gemeente en de gemeenschap vormgeven.

Terug naar navigatie - 1.2 Samenwerking - Wat hebben we bereikt? - Samen met inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties de gemeente en de gemeenschap vormgeven.

Daarbij zijn communicatie, participatie en verbinding belangrijke thema’s.

Wat hebben we gedaan?

Versterken sturing op samenwerking

Terug naar navigatie - 1.2 Samenwerking - Wat hebben we bereikt? - Versterken sturing op samenwerking

Wat hebben we gedaan?

1.3 Openbare orde en veiligheid

Wat hebben we bereikt?

Terug naar navigatie - 1.3 Openbare orde en veiligheid - Wat hebben we bereikt?

De waardering van de  subjectieve veiligheid door de  inwoners van onze gemeente  (gevoelsmatige veiligheid) en de  objectieve veiligheid (harde  cijfers) minimaal op hetzelfde  niveau houden en waar mogelijk  verbeteren.

Terug naar navigatie - 1.3 Openbare orde en veiligheid - Wat hebben we bereikt? - De waardering van de  subjectieve veiligheid door de  inwoners van onze gemeente  (gevoelsmatige veiligheid) en de  objectieve veiligheid (harde  cijfers) minimaal op hetzelfde  niveau houden en waar mogelijk  verbeteren.

Wat hebben we gedaan?

1.4 Burgerzaken

1.5 Algemene dekkingsmiddelen

Wat hebben we bereikt?

Terug naar navigatie - 1.5 Algemene dekkingsmiddelen - Wat hebben we bereikt?

Een financieel gezonde gemeente.

Terug naar navigatie - 1.5 Algemene dekkingsmiddelen - Wat hebben we bereikt? - Een financieel gezonde gemeente.

De solvabiliteitsratio is 26% en is als voldoende te kwalificeren. Onze ratio voor ons weerstandsvermogen bedraagt 2,3 en dat is te kwalificeren als uitstekend. Voor een uitgebreidere uitleg, verwijs ik u naar de paragraaf "Weerstandsvermogen en Risicobeheersing" en de berekening van de financiële kengetallen.

 

Wat hebben we gedaan?

Professionalisering

Terug naar navigatie - 1.5 Algemene dekkingsmiddelen - Wat hebben we bereikt? - Professionalisering

De in de begroting 2025 opgenomen strategische personeelsplanning (SPP) heeft in de loop van 2025 een andere invulling gekregen.

De aanname van motie M12 ‘Basis op orde’ heeft hierin een heroriëntatie tot gevolg gehad. Daarbij is de prioriteit verschoven naar het versterken van de organisatorische basis, voordat nieuwe taken worden toegevoegd. De maatschappelijke opgaven uit de vastgestelde visies blijven richtinggevend, maar de uitvoering wordt afgestemd op de beschikbare organisatorische capaciteit.

De strategische personeelsplanning (SPP) is in 2025 omgevormd tot het project ‘Versterking Uitvoeringskracht’. De in het SPP-traject benoemde speerpunten zijn hierin meegenomen en vormen de basis voor de verdere doorontwikkeling van de organisatie. In 2025 zijn al voorbereidende en eerste uitvoerende stappen gezet binnen dit traject. Deze waren gericht op het versterken van de uitvoeringskracht van de organisatie, het verminderen van werkdruk en het borgen van kwaliteit en continuïteit in de uitvoering. Daarmee is in 2025 verder invulling gegeven aan het versterken van de organisatorische basis als voorwaarde voor het duurzaam kunnen uitvoeren van maatschappelijke opgaven.

Wat hebben we gedaan?

Wat heeft programma 1 gekost?

Tabel 2.0 Wat heeft het gekost Programma 1
Bedragen x €1.000
Thema Rekening 2024 Primitieve Begroting 2025 Begroting 2025 na wijzigingen Rekening 2025 Verschil begroting na wijzigingen - rekening
1.1 Bestuur 1.573 1.785 2.120 2.277 -157
1.2 Samenwerking 235 254 254 267 -13
1.3 Openbare orde en veiligheid 1.674 2.002 2.199 2.100 99
1.4 Burgerzaken 942 869 1.121 1.033 88
1.5 Algemene dekkingsmiddelen 457 102 330 342 -12
1.6 Overhead 8.711 8.083 8.913 9.622 -709
1.7 Overige baten en lasten 3 72 72 142 -70
1.8 Vennootschapsbelasting -13 47 47 43 4
Totaal lasten 13.582 13.215 15.056 15.826 -770
1.1 Bestuur 28 0 307 307 0
1.2 Samenwerking 0 0 0 0 0
1.3 Openbare orde en veiligheid 215 338 351 338 -13
1.4 Burgerzaken 381 177 421 389 -32
1.5 Algemene dekkingsmiddelen 35.321 34.745 37.164 37.104 -60
1.6 Overhead 11 28 8 18 10
1.7 Overige baten en lasten 25 0 0 0 0
1.8 Vennootschapsbelasting 0 0 0 0 0
Totaal baten 35.981 35.288 38.251 38.156 -95
Saldo baten en lasten programma 1 22.399 22.073 23.195 22.330 -865
1.0 Toevoegingen aan reserves 552 610 143 127 16
1.0 Onttrekkingen aan reserves 589 878 575 688 113
Saldo mutatie reserves 37 268 432 561 129
Saldo na bestemming programma 1 22.436 22.341 23.627 22.891 -736

Financiële impact

Terug naar navigatie - Wat heeft programma 1 gekost? - Financiële impact

Het totale saldo na bestemming in Programma 1: Dienstverlening en Bestuur daalt met € 736.000 ten opzichte van de slotwijziging 2025. Er resteert dan nog een positief saldo van afgerond € 22.891.000.

Hieronder volgt een toelichting op de belangrijkste afwijkingen ten opzichte van het begrote bedrag:

Pensioenvoorziening college B&W nadeel € 254.000

Als gevolg van de invoering van een nieuw pensioenstelsel in 2028 zijn de wettelijke voorschriften over de hoogte van de pensioenvoorziening in december 2025 geactualiseerd. Dit leidt tot een extra storting van € 254.000.

Personele lasten en inhuur nadeel € 246.000

Voor de toelichting op de afwijking in de personele lasten en inhuur wordt verwezen naar paragraaf Bedrijfsvoering, onderdeel ‘Tabel 8.0 Salarissen en inhuur per programma’, inclusief de bijbehorende toelichtingen.
 

Suppletie BTW en BCF 2024 en correctie naheffingsaanslag btw 2023 nadeel € 114.000

De ingediende suppletie BTW en BCF voor belastingjaar 2024 resulteert in een nadelig resultaat van € 27.000. Daarnaast heeft de naheffingsaanslag BTW over 2023 een nadelig effect van € 87.000. Dit leidt gezamenlijk tot een nadeel van € 114.000.
 
Onttrekking algemene reserve voor bibliotheek en erfgoedkaart -Budgettair neutraal

De onttrekkingen van de algemene reserve  voor de bibliotheek en de erfgoedkaart zijn geactualiseerd. Per saldo is dit een budgettair neutrale aanpassing. Dit leidt tot een budgettair voordeel op programma1: Dienstverlening en Bestuur van € 115.000 en voor hetzelfde bedrag tot een nadeel van op programma 3: Samen leven en Participeren. Bij elkaar opgeteld is het budgettair neutraal.

Voor de overige afwijkingen wordt verwezen naar de "Toelichting op het overzicht van baten en lasten, onderdeel Analyse afwijkingen programma 1".