Programma 3: Samen leven en participeren

Welke ontwikkelingen willen we realiseren (raadsprogramma)

Terug naar navigatie - Programma 3: Samen leven en participeren - Welke ontwikkelingen willen we realiseren (raadsprogramma)

Samen met inwoners en organisaties ontwikkelden wij een duurzaam leefbare samenleving. Een sociale leefomgeving waarin we ontmoeting stimuleren en ondersteunen en waar iedereen naar vermogen mee kan doen
en inwoners betrokken zijn bij elkaar. Daarbij sloten we aan bij wat er speelt en nodig is, en hebben we de creativiteit en de krachten die er in de verschillende dorpskernen of wijken (samenkracht) zijn, benut. We pakten onze rol als
verbinder en ondersteuner en nodigden inwoners uit om samen met ons te werken aan leefbare kernen. De rol van de gemeente was aanvullend op dat wat inwoners zelf kunnen. Daarbij dachten we vanuit kansen en mogelijkheden. Ten aanzien van het bestendigen van de sociale cohesie en levendige kernen wilden we in 2024 de volgende ontwikkelingen realiseren uit het raadsprogramma:

  • Versterken van ontmoeting met dorpshuizen en de bibliotheek als spil en ruimte voor en faciliteren van eigen initiatieven van inwoners;
  • Borgen/uitbreiden van sportfaciliteiten in Heeze, Leende, Leenderstrijp en Sterksel waar jong en oud kunnen bewegen (gezonde leefstijl) en elkaar daarbij kunnen ontmoeten;
  • Laagdrempelig signaleren van eenzaamheidsproblematiek;
  • Zorgen voor inclusiviteit van mensen met een beperking: toegankelijkheid, gelijkheid, zelfstandigheid (uitvoeren VN-verdrag voor rechten van personen met een handicap);
  • Vastleggen cultuurhistorische en beeldbepalende elementen en dorpsgezichten en controle krijgen over het behoud en instandhouding ervan;
  • Versterken van programmering van activiteiten (o.a. in de dorpshuizen) voor jongere doelgroepen;
  • Jongerenwerk een definitieve en passende plek geven;
  • Aandacht voor een gezonde duurzame leeftijdsopbouw van inwoners in de kernen.

We wilden dat inwoners volwaardig konden deelnemen aan het maatschappelijk leven. Het ontwikkelen, behouden en versterken van de eigen regie stond daarbij altijd centraal. We wilden naar een samenleving waar inwoners
verantwoordelijk zijn voor de inrichting van hun leven en het heft in eigen handen nemen. Wanneer een inwoner niet zelf, of met hulp van zijn omgeving of netwerk en algemene voorzieningen kon meedoen, kon hij rekenen op
passende ondersteuning en waardering. Als het ging om maatwerk en integraliteit, deden we wat nodig was. We werkten aan een duurzame oplossing en sloten altijd aan bij de mogelijkheden van de inwoner. Onze professionals
gaven samen met de inwoner vorm aan de ondersteuning, waarbij de inwoner de regie hield. Ten aanzien van gezondheid, onderwijs en ontwikkeling wilden we de volgende opgaves realiseren uit het raadsprogramma:

  • Zorgdragen voor toegankelijke zorg;
  • Waardering (div. uitingsvormen + €) en positionering mantelzorgers;
  • Inclusiviteit van inwoners, accenten op doelgroepen:
    • Fysieke en mentale ontwikkeling ouderen;
    • Iedereen kan meedoen (minima); organiseer dat als gemeente.
  • Versterken digitale vaardigheden (verschillende doelgroep, verschillende aanpak), voorkomen isolatie en digitale tweedeling;
  • Zorgen dat iedereen kan meedoen (deel kan uitmaken van de samenleving ondanks eventuele beperkingen/ bijzonderheden);
  • Aanpakken van situaties waar kinderen in armoede opgroeien en zorgen dat ze blijven meedoen door een actief monitorende rol aan te nemen en vrijwilligers(organisaties) op dit thema op alle mogelijke wijzen ondersteunen;
  • Versterken van de inzet binnen het onderwijs op het hebben van een gezonde leefstijl van kinderen (voldoende beweging, gezonde voeding, etc.);
  • Breng de vrijwilligersorganisaties in een goede positie; versterk de effectiviteit en efficiëntie door samenwerking mede gemeente & organiseer vooral ook de eigen kracht van inwoners;
  • Jongerenwerk preventiever inzetten, met oog voor mentale ontwikkeling jongeren 13-17jr;
  • Kansen zoeken om voortijdige schoolverlaters zich te laten ontwikkelen in sectoren waar de behoefte aan arbeidskrachten groot is, zoals in de zorg of binnen Brainport;
  • Versterken van de digitale vaardigheden van ouderen, eventueel door hier jongeren voor te vragen en zo direct de ontmoeting tussen jong en oud te bevorderen;
  • Ondersteunen van de ingezette lijn om onderwijsaccommodaties (waaronder de Berkenschutse te verduurzamen en te onderzoeken wat er nodig is om de Dirk Heziusschool, op te knappen, te renoveren of nieuwbouw op een andere locatie;
  • Vroegtijdige schoolverlaters worden geholpen om alsnog een goede startkwalificatie te behalen, zodat ze een goede start voor hun zelfstandige leven hebben;
  • Ondersteunen en stimuleren van een leven lang leren;
  • Aandacht voor laaggeletterdheid bij inwoners.

Reguliere werkzaamheden en bestaand beleid
Uiteraard bleven we onze wettelijke taken, verantwoordelijkheden en vastgestelde beleidsplannen uitvoeren, zoals o.a.: maatwerkvoorzieningen Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en Jeugd, leerlingenvervoer, uitvoering participatiewet, inburgering, minimabeleid, subsidies, het ondersteunen van vrijwilligers en organisaties via de Vrijwilligerscentrale. Deze taken staan verder niet expliciet in deze jaarrekening benoemd, maar zijn wel financieel vertaald in deze jaarrekening.

Achtergrond en ontwikkelingen
Vanaf 2024 is het nieuwe beleidsplan Sociaal domein 2024-2027 van kracht. In 2024 hebben we het uitvoeringsplan Sociaal Domein opgesteld. Dit beleidsplan sluit aan bij de doelstellingen uit het raadsprogramma vormt het
strategische kader voor de (toekomstige) ontwikkelingen en uitdagingen binnen het sociaal domein.

Zorgdragen voor bestaanszekerheid en werkgelegenheid is een kerntaak van de overheid. De huidige Participatiewet, blijkt niet altijd te werken zoals het kabinet dat graag wil en wordt gezien als complex en gaat bovendien onvoldoende uit van vertrouwen. Door het kabinet is daarom aangekondigd dat de Participatiewet ingrijpend zal worden gewijzigd, met grote gevolgen voor het gemeentelijk beleid en de gemeentelijke uitvoeringspraktijk.

3.1 Onderwijs

Wat hebben we bereikt?

Terug naar navigatie - 3.1 Onderwijs - Wat hebben we bereikt?

Als gemeente betekenisvol zijn voor het onderwijs, passend bij de rol van de gemeente.

Terug naar navigatie - 3.1 Onderwijs - Wat hebben we bereikt? - Als gemeente betekenisvol zijn voor het onderwijs, passend bij de rol van de gemeente.

Wat hebben we gedaan?

Digitale vaardigheden ouderen/ volwassenen versterken zodat iedereen mee kan blijven doen in de samenleving. En laaggeletterde inwoners ondersteunen zodat zij mee kunnen doen in de samenleving.

Terug naar navigatie - 3.1 Onderwijs - Wat hebben we bereikt? - Digitale vaardigheden ouderen/ volwassenen versterken zodat iedereen mee kan blijven doen in de samenleving. En laaggeletterde inwoners ondersteunen zodat zij mee kunnen doen in de samenleving.

Wat hebben we gedaan?

Inwoners blijven zich een leven lang ontwikkelen.

Terug naar navigatie - 3.1 Onderwijs - Wat hebben we bereikt? - Inwoners blijven zich een leven lang ontwikkelen.

Wat hebben we gedaan?

3.2 Jeugd

Wat hebben we bereikt?

Terug naar navigatie - 3.2 Jeugd - Wat hebben we bereikt?

Inzetten op versterken mentale gezondheid van jongeren.

Terug naar navigatie - 3.2 Jeugd - Wat hebben we bereikt? - Inzetten op versterken mentale gezondheid van jongeren.

Kinderen en jongeren ontwikkelen zich het beste als ze lekker in hun vel zitten, zichzelf kunnen zijn, en gezond en veilig opgroeien in een kansrijke omgeving. 
Kortom: als zij een hoge mate van welbevinden  ervaren. Vanuit Opgroeikracht werken we samen met onze maatschappelijke partners  aan het versterken van de mentale kracht van jeugdigen van 10-14 jaar en  jongeren van14 jaar en ouder.  We hebben hierbij de vroege signalen ten aanzien van de mentale kracht van onze jeugdigen in beeld en werken toe naar een passend preventief aanbod ter versterking hiervan. Hierbij maken we onderscheid in universele, selectieve en individuele preventie: het bevorderen van een positieve mentale ontwikkeling van alle kinderen en jongeren, een specifieke groep jongeren waarvan de mentale ontwikkeling gevaar loopt of een individueel preventief aanbod als er sprake is van individuele psychosociale problematiek.

Wat gaan we daarvoor doen (moet ik nog verplaatsen naar onderen, ik wil die paragrafen anders noemen)

Samen met het basisonderwijs en onze maatschappelijke partners richten we ons vanuit Opgroeikracht op een preventief aanbod gericht op het versterken van de weerbaarheid van groep 7/8 leerlingen  met als doel de jeugdigen zo weerbaar als mogelijk aan de overgang van groep 8 naar de middelbare school te laten starten.

Voor de jongeren van 14-23 jaar richten we ons vanuit Opgroeikracht op aansluitende inloopmogelijkheden in het jongerencentrum en werkt het jongerenwerk outreachend om de groep van jongeren die steun nodig hebben bij het volwassen worden. Daarnaast werken we op basis van de vroege signalen samen met de maatschappelijke partners en het verenigingsleven aan een passend preventief aanbod voor deze groep jeugdigen.

Onze maatschappelijke partners bieden in de week van de mentale gezondheid, vanuit en gericht op de leefwereld van jongeren, een aanbod gericht op het versterken van de mentale kracht. Hierin heeft de gemeente een coördinerende rol.

 

 

Wat hebben we gedaan?

Toegankelijke zorg voor inwoners.

Terug naar navigatie - 3.2 Jeugd - Wat hebben we bereikt? - Toegankelijke zorg voor inwoners.

Wat hebben we gedaan?

3.3 Maatschappelijke ondersteuning

Wat hebben we bereikt?

Terug naar navigatie - 3.3 Maatschappelijke ondersteuning - Wat hebben we bereikt?

Iedereen kan (blijven) meedoen.

Terug naar navigatie - 3.3 Maatschappelijke ondersteuning - Wat hebben we bereikt? - Iedereen kan (blijven) meedoen.

Wat hebben we gedaan?

3.4 Gezondheid

Wat hebben we bereikt?

Terug naar navigatie - 3.4 Gezondheid - Wat hebben we bereikt?

Bevorderen en stimuleren van een gezonde leefstijl.

Terug naar navigatie - 3.4 Gezondheid - Wat hebben we bereikt? - Bevorderen en stimuleren van een gezonde leefstijl.

Wat hebben we gedaan?

Versterken van de inzet binnen het onderwijs op het hebben van een gezonde leefstijl van kinderen (voldoende beweging, gezonde voeding).

Terug naar navigatie - 3.4 Gezondheid - Wat hebben we bereikt? - Versterken van de inzet binnen het onderwijs op het hebben van een gezonde leefstijl van kinderen (voldoende beweging, gezonde voeding).

Wat hebben we gedaan?

3.5 Participatie

Wat hebben we bereikt?

Terug naar navigatie - 3.5 Participatie - Wat hebben we bereikt?

Een inclusieve arbeidsmarkt: iedereen doet mee, naar eigen kracht en kunnen. Eenieder werkt (naar vermogen) en heeft de nodige middelen van bestaan.

Terug naar navigatie - 3.5 Participatie - Wat hebben we bereikt? - Een inclusieve arbeidsmarkt: iedereen doet mee, naar eigen kracht en kunnen. Eenieder werkt (naar vermogen) en heeft de nodige middelen van bestaan.

Afgelopen tijd hebben we middels het project ' Klant in beeld' onze uitkeringsgerechtigden in kaart gebracht. Hierdoor hebben we de ontwikkelbehoefte per uitkeringsgerechtigde goed in beeld zodat we gericht dienstverlening kunnen inzetten om de ontwikkeling te bevorderen.

Wat hebben we gedaan?

Iedere nieuwkomer een goede basis bieden zodat er een onafhankelijk toekomstperspectief is.

Terug naar navigatie - 3.5 Participatie - Wat hebben we bereikt? - Iedere nieuwkomer een goede basis bieden zodat er een onafhankelijk toekomstperspectief is.

In 2025 bieden we een duaal traject aan waarbij leren en participeren wordt gecombineerd. 

Wat hebben we gedaan?

3.6 Dorpshuizen

Wat hebben we bereikt?

Terug naar navigatie - 3.6 Dorpshuizen - Wat hebben we bereikt?

Versterken van ontmoeting, met dorpshuizen en de bibliotheek als spil en ruimte voor en faciliteren van eigen initiatieven van inwoners.

Terug naar navigatie - 3.6 Dorpshuizen - Wat hebben we bereikt? - Versterken van ontmoeting, met dorpshuizen en de bibliotheek als spil en ruimte voor en faciliteren van eigen initiatieven van inwoners.

Wat hebben we gedaan?

3.7 Sport

Wat hebben we bereikt?

Terug naar navigatie - 3.7 Sport - Wat hebben we bereikt?

3.8 Cultuur

Wat hebben we bereikt?

Terug naar navigatie - 3.8 Cultuur - Wat hebben we bereikt?

Versterken van samenhang, uitstraling en behoud van cultuurhistorische elementen, beeldbepalende objecten en waardevolle dorpsgezichten.

Terug naar navigatie - 3.8 Cultuur - Wat hebben we bereikt? - Versterken van samenhang, uitstraling en behoud van cultuurhistorische elementen, beeldbepalende objecten en waardevolle dorpsgezichten.

Wat hebben we gedaan?

Wat heeft programma 3 gekost?

Tabel 4.0 Wat heeft het gekost Programma 3
Bedragen x €1.000
Thema Rekening 2024 Primitieve Begroting 2025 Begroting 2025 na wijzigingen Rekening 2025 Verschil begroting na wijzigingen - rekening
3.1 Onderwijs 3.450 1.839 1.684 1.740 -56
3.2 Jeugd 4.542 4.689 5.146 5.184 -38
3.3 Maatschappelijke ondersteuning 4.336 4.892 4.618 4.526 92
3.4 Gezondheid 791 927 909 878 31
3.5 Participatie 12.622 9.842 9.291 9.061 230
3.6 Dorpshuizen 971 1.435 1.343 1.261 82
3.7 Sport 1.194 1.283 1.309 1.238 71
3.8 Cultuur 737 788 1.040 949 91
Totaal lasten 28.643 25.695 25.340 24.837 503
3.1 Onderwijs 481 450 420 452 31
3.2 Jeugd 20 0 46 48 2
3.3 Maatschappelijke ondersteuning 108 97 166 201 35
3.4 Gezondheid 54 85 85 73 -12
3.5 Participatie 10.464 6.816 8.063 8.058 -5
3.6 Dorpshuizen 130 200 133 133 0
3.7 Sport 283 214 295 252 -43
3.8 Cultuur 120 130 242 231 -11
Totaal baten 11.660 7.991 9.450 9.448 -2
Saldo baten en lasten programma 3 -16.983 -17.704 -15.890 -15.389 501
3.0 Toevoegingen aan reserves 538 0 0 0 0
3.0 Onttrekkingen aan reserves 713 994 248 150 -98
Saldo mutatie reserves 176 994 248 150 -98
Saldo na bestemming programma 3 -16.808 -16.710 -15.642 -15.239 403

Financiële impact

Terug naar navigatie - Wat heeft programma 3 gekost? - Financiële impact

Het negatieve saldo na bestemming in Programma 3 Samen leven en participeren is met € 403.000 afgenomen ten opzichte van de slotwijziging 2025 en bedraagt € 15.239.000 negatief.

Hieronder volgt een toelichting op de belangrijkste mutaties:

Opvang asielzoekers en Btw-compensatie 2024 CS&CO Voordeel € 268.000

De Belastingdienst heeft de verlaging van het  btw-tarief, ingediend door CS&CO, beschikt een goedgekeurd voor 2024 (een voordeel van € 268.488). Voor 2025 is de aanvraag over de verlaging van het btw-tarief nog in behandeling bij de Belastingdienst.

Opvang asielzoekers DGO (2025-2027) Voordeel € 150.000

De lasten voor de opvang van asielzoekers (DGO) zijn € 150.000 lager dan voorzien.

Opvang vluchtelingen Oekraïne Voordeel € 101.000

Op basis van lastenverantwoording 2025 ontvangen we € 101.000 aan extra rijksmiddelen voor 2025. Dit is verantwoord in de SiSa-bijlage.

Bijstand Nadeel € 111.000

In Heeze-Leende zijn het aantal bijstandsgerechtigden toegenomen. Een stijging die ook landelijk heeft plaatsgevonden. Dit heeft geleid tot hogere uitgaven. voor 2025. Er zijn meer inwoners naar werk begeleid waardoor de uitgaven stijgen zowel de uitgaven als de toekomstige Rijksbijdrage voor de bijstand. Dit resulteert in een nadeel van € 111.000.

Voor de overige afwijkingen wordt verwezen naar de "Toelichting op het overzicht van baten en lasten, onderdeel Analyse afwijkingen programma 3".